बळीराजा एल निनोच्या सावटाखाली

हवामान खात्याचा सरासरीपेक्षा कमी पावसाचा अंदाज
तालुका प्रतिनिधी : विश्वनाथ मस्के.
यंदाचा मान्सून हंगाम एल निनोच्या प्रभावाखाली असल्यामुळे राज्यातील बळीराजापुढे आव्हान उभे राहण्याची शक्यता आहे. भारतीय हवामान विभागाने प्रसिद्ध केलेल्या अंदाजानुसार, जून ते सप्टेंबर या कालावधीत देशभरात सरासरीपेक्षा कमी पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. याचा थेट परिणाम खरीप हंगामातील पिके आणि जलसाठ्यांवर होण्याची शक्यता कृषी तज्ज्ञांनी वर्तवली आहे.
एल निनोचा परिणाम
हवामान खात्याच्या म्हणण्यानुसार, पॅसिफिक महासागरात समुद्राच्या पृष्ठभागाचे तापमान सरासरीपेक्षा जास्त राहिल्यामुळे एल निनोची स्थिती सक्रिय झाली आहे. या स्थितीत भारतातील मान्सून कमकुवत होऊन पावसाचे प्रमाण कमी होते. विशेषतः मराठवाडा, विदर्भ आणि उत्तर महाराष्ट्रातील काही भागात सरासरीच्या 80-90% च्या आसपास पाऊस होण्याचा अंदाज आहे.
शेतीवर होणारा परिणाम
कृषी विभागातील अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, पावसाचे प्रमाण कमी झाल्यास सोयाबीन, कापूस, तूर आणि मका यांसारख्या खरीप पिकांच्या पेरणीवर परिणाम होऊ शकतो. पाण्याची टंचाई भासल्यास दुबार पेरणीची वेळ येण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांना कमी पाण्यावर येणाऱ्या वाणांची निवड करण्याचा सल्ला देण्यात येत आहे.
पाणीसाठ्याची चिंता
राज्यातील मोठ्या धरणांमधील सध्याचा पाणीसाठा गेल्या वर्षीपेक्षा कमी आहे. जर मान्सून कमजोर राहिला तर रब्बी हंगामासाठी पाणीपुरवठ्यावर ताण येऊ शकतो, असे जलसंपदा विभागाच्या सूत्रांनी सांगितले.
शासनाची तयारी
यावर उपाय म्हणून कृषी विभागाने दुष्काळी परिस्थितीसाठी आराखडा तयार केला आहे. यात पिक विमा, बियाणे अनुदान आणि टंचाईग्रस्त भागात पाणीपुरवठा वाढवण्याचा समावेश आहे. हवामान खात्याच्या अपडेटवर लक्ष ठेवून शेतकऱ्यांना वेळोवेळी मार्गदर्शन करण्याचे नियोजन असल्याचे कृषी सचिवांनी स्पष्ट केले.
शेतकऱ्यांना सध्या हवामानाचा अंदाज लक्षात घेऊन पेरणीचे नियोजन करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. मान्सूनच्या प्रगतीवर पुढील महिन्यातील अपडेटनंतर चित्र अधिक स्पष्ट होणार आहे.









